Araştırmacı Yazar Ekrem Hayri Peker’den Beğce Vurgusu…

“Dağlı Değil, Beğce Demeliyiz” Diyen Peker, Bölgenin Tarihî Kimliği, Ekonomik Kalkınması ve Geleceğine Yönelik Önerilerini Paylaştı

BURSA – Araştırmacı yazar Ekrem Hayri Peker, Orhaneli ve Keles başta olmak üzere Bursa’nın dağlık bölgesi olarak bilinen yöreye ilişkin dikkat çeken tarihî ve ekonomik değerlendirmelerde bulundu.

Peker, bölgenin tanımlanmasında kullanılan bazı ifadelerin tarihî gerçekliği tam olarak yansıtmadığını belirterek, “Dağlı” ifadesi yerine bölgenin kendi tarihî kimliğini yansıtan “Beğce” kavramının kullanılması gerektiğini söyledi.

Bölgenin yalnızca coğrafi özellikleriyle değil, tarihî geçmişi, kültürel mirası ve ekonomik potansiyeliyle değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Peker, Beğce’nin hak ettiği gelişmişlik seviyesine ulaşabilmesi için kapsamlı bir kalkınma planına ihtiyaç olduğunu vurguladı.

“Dağlı İfadesi Yerine Beğce Demek Tarihe Saygıdır”

Ekrem Hayri Peker, bölgenin isimlendirilmesinin sadece bir kelime tercihinden ibaret olmadığını, aynı zamanda tarihî hafızanın korunması açısından önemli olduğunu belirtti.

Peker, “Dağlı” kelimesinin zaman içerisinde bazı kişiler tarafından küçümseyici bir anlam taşıyabildiğini ifade ederek, bölgenin kendi tarihî adlandırmasının dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Peker açıklamasında şu değerlendirmelere yer verdi:

“Lütfen ‘Dağlı’ değil, Beğce diyelim. Çünkü Beğce, bu bölgenin tarihî kimliğini anlatan bir isimdir. Orhaneli ve Keles yöresindeki Türkmenler bu bölgeye Beğce demiştir. Bu ifade, bölgenin geçmişindeki Türkmen yerleşim kültürünün ve devlet geleneğinin izlerini taşımaktadır.”

“Beğce, Osmanlı’nın Başlangıç Noktalarından Biridir”

Peker, Beğce bölgesinin Osmanlı tarihindeki önemine de dikkat çekti.

Bölgenin Osmanlı’nın kuruluş süreciyle bağlantılı olduğunu belirten Peker, Türkmen yerleşimlerinin Osmanlı’nın gelişiminde önemli rol oynadığını ifade etti.

Peker, bölgenin merkezlerinden biri olarak Doğu Roma döneminden kalan Adırnaz (Atronos) yerleşiminin önemine vurgu yaptı.

“Beğce, Osmanlıların başlangıç döneminin önemli merkezlerinden biridir. Türkmenler geldikleri yeni yerleşimlere geçmişlerinden taşıdıkları isimleri vermiştir. Bu durum, göç eden toplulukların hafızalarını ve kimliklerini koruma biçimidir.”

Özbekistan Örneği: “Kelimelerin Kökenini Bilmeden Değiştiriyoruz”

Ekrem Hayri Peker, isimlerin ve yerel kültür unsurlarının korunması konusunda Özbekistan’daki yaşam deneyimlerinden örnek verdi.

2005-2006 yılları arasında Özbekistan’da yaşadığını belirten Peker, Taşkent yakınlarında bulunan Keles yerleşiminin dikkat çekici bir örnek olduğunu söyledi.

Peker, Bursa bölgesindeki bazı yer isimlerinin Orta Asya coğrafyasıyla tarihî bağlantılar taşıdığına dikkat çekerek şöyle konuştu:

“Taşkent’in hemen yakınında Keles kasabası bulunuyor. Yine bölgemizde fasulyesiyle bilinen Congara ismi de aslında Fergana Vadisi’ndeki bir köyün adıdır. Orada yetişen ürünler bölgenin en değerli tarım ürünleri arasında yer alıyor. Kelimelerin kökenini bilmeden yaptığımız değişiklikler, tarihî bağlarımızın unutulmasına neden oluyor.”

“Beğce’nin Geleceği İl Olma ve Özel Kalkınma Planından Geçiyor”

Araştırmacı yazar Ekrem Hayri Peker, bölgenin ekonomik ve sosyal olarak gelişebilmesi için uzun vadeli bir kalkınma modeline ihtiyaç olduğunu belirtti.

Beğce’nin hak ettiği seviyeye ulaşmasının en önemli yollarından birinin il statüsü kazanması ve bölgeye özel kalkınma planı hazırlanması olduğunu ifade etti.

Peker, sadece idari değişikliklerin yeterli olmayacağını, bunun yanında ekonomik yatırımları yönlendirecek kalıcı mekanizmaların kurulması gerektiğini söyledi.

“Bir bölgenin gelişmesi için yalnızca devlet yatırımlarını beklemek yeterli değildir. Bölge insanının da kendi geleceğine sahip çıkması gerekir.”

“Taşıma Eğitim Modeli Bölgeyi Kalkındırmadı”

Peker, kırsal bölgelerin kalkınmasında eğitim yatırımlarının önemine dikkat çekerek mevcut bazı uygulamaların bölgeye beklenen katkıyı sağlamadığını ifade etti.

Bölgede açılan eğitim kurumlarının önemine değinen Peker, ancak öğrencilerin sabah gidip akşam döndüğü taşımalı eğitim modelinin yerleşik yaşam ve ekonomik hareketlilik oluşturmadığını savundu.

“Taşıma suyla değirmen dönmez. Bir bölgeye okul açmak tek başına yeterli değildir. İnsanların orada yaşaması, üretmesi ve ekonomik faaliyetlerin oluşması gerekir.”

Beğceliler İçin Yatırım Kooperatifi Önerisi

Ekrem Hayri Peker’in dikkat çeken önerilerinden biri ise Bursa’da yaşayan Beğcelilerin bir araya gelerek yatırım amaçlı bir kooperatif şirket kurması oldu.

Peker, bölgede yaşayan veya bölgeden göç etmiş insanların kendi memleketlerinin ekonomik geleceğine katkı sağlayabileceğini belirtti.

Önerilen model kapsamında;

• Vatandaşların ekonomik gücü ölçüsünde hisse alması,
• Bölgeyi bilen kişilerin yatırım alanlarını belirlemesi,
• Yerel üretimin desteklenmesi,
• Katma değer oluşturan tesislerin kurulması

hedefleniyor.

Peker, bölge insanının kendi ihtiyaçlarını ve potansiyelini en iyi bilen kesim olduğunu ifade etti.

İlk Yatırım Önerisi: Kiraz Kurutma Tesisi

Peker, bölgenin tarımsal potansiyeline dikkat çekerek ilk yatırım alanlarından birinin kiraz kurutma tesisi olabileceğini belirtti.

Kirazın katma değerli bir ürüne dönüştürülmesinin üreticiye daha fazla gelir sağlayacağını ifade eden Peker, kurutma teknolojisi sayesinde ihracat süresinin uzatılabileceğini söyledi.

“Ürünümüzü sadece hasat döneminde satmak yerine, işleyerek daha uzun süre pazarlayabiliriz. Bu hem üreticiyi güçlendirir hem de bölge ekonomisine katkı sağlar.”

“Yapay Zekânın Ortadan Kaldıramayacağı Alanların Başında Tarım Geliyor”

Geleceğin ekonomik alanlarına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Peker, tarım ve hayvancılığın stratejik öneminin artacağını ifade etti.

Yapay zekâ ve teknolojik dönüşümün birçok mesleği değiştirebileceğini belirten Peker, ancak gıda üretimi ve tarımın insanlık için vazgeçilmez alanlar olmaya devam edeceğini söyledi.

Peker, bölgenin;

• Tarım,
• Hayvancılık,
• Doğa turizmi,
• Kırsal turizm

alanlarında önemli fırsatlara sahip olduğunu ifade etti.

İstanbul’a Yakınlık Turizm İçin Büyük Avantaj

Beğce bölgesinin doğal güzelliklerinin turizm açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirten Peker, İstanbul gibi büyük bir metropole yakınlığın önemli bir avantaj olduğunu söyledi.

Doğa yürüyüşleri, kamp, kırsal yaşam deneyimi ve alternatif turizm faaliyetlerinin bölgeye ekonomik katkı sağlayabileceğini belirten Peker, özellikle doğaseverlerin bölgeye büyük ilgi gösterebileceğini ifade etti.

Maden Kaynakları Çevreye Saygılı İşletilmeli

Peker, bölgede bulunan maden kaynaklarının da kontrollü ve çevreye zarar vermeyecek şekilde değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.

Yer altı kaynaklarının ekonomik değere dönüştürülürken doğanın ve insan sağlığının korunmasının temel şart olması gerektiğini belirtti.

“Madenler işletilebilir ancak çevreye ve insana zarar vermeyen, sürdürülebilir bir anlayışla değerlendirilmelidir.”

“Bu Öneri Bölgenin İçinden Birinin Sesi Olmalı”

Ekrem Hayri Peker, önerilerinin uygulanabilir olduğunu düşünen bölge temsilcilerinin bu projeleri sahiplenmesi gerektiğini belirtti.

Bölgeden gelen kişilerin bu önerileri kendi isimleriyle kamuoyuna taşımasının daha etkili olacağını ifade eden Peker, yerel sahiplenmenin kalkınmanın en önemli unsurlarından biri olduğunu söyledi.

Beğce İçin Yeni Bir Gelecek Vizyonu

Araştırmacı yazar Ekrem Hayri Peker’in değerlendirmeleri, bölgenin yalnızca geçmişiyle değil, geleceğe yönelik ekonomik ve sosyal potansiyeliyle de ele alınması gerektiğine dikkat çekiyor.

Tarihî kimliğin korunması, yerel üretimin güçlendirilmesi, yatırım kooperatifleri oluşturulması, tarım ve turizmin geliştirilmesi gibi öneriler; Beğce bölgesi için yeni bir kalkınma vizyonunun temel başlıkları olarak öne çıkıyor.

Peker’in çağrısı, “Kendi tarihini bilen, kendi değerlerine sahip çıkan ve kendi geleceğine yatırım yapan bir bölge modeli” oluşturulması yönünde şekilleniyor.