Yeniden Refah Partisi’nden sebze ve meyve fiyatları için TBMM’ye soru önergesi
Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Doğan Bekin, sebze ve meyvede üreticiden tüketiciye uzanan tedarik zincirinde yaşandığı öne sürülen usulsüzlükler ve fahiş fiyat iddialarını Meclis gündemine taşıdı. Bekin, Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığına yazılı soru önergesi sundu.
ANKARA – Yeniden Refah Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili Doğan Bekin, yaş sebze ve meyve piyasasında üreticiden tüketiciye uzanan tedarik zincirinde yaşanan usulsüzlükler ile fiyat artışlarının araştırılması amacıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne yazılı soru önergesi sundu.
18 Eylül 2026 tarihli önergesinde Ticaret Bakanı Prof. Dr. Ömer Bolat’a çeşitli sorular yönelten Bekin, sebze ve meyve piyasasında fiyat oluşum mekanizmasının yeniden ele alınması gerektiğini savundu.
“Tarladan sofraya uzanan zincir yeniden ele alınmalı”
Bekin, Adalet Bakanlığı tarafından geçtiğimiz günlerde yaş sebze ve meyve piyasasında fiyatları manipüle ederek haksız kazanç sağladığı iddia edilen büyük tedarikçi firmalara yönelik 22 ilde operasyon gerçekleştirildiğinin kamuoyuna duyurulduğunu hatırlattı.
Operasyon kapsamında ortaya çıkan bulguların, “tarladan sofraya” uzanan tedarik zincirindeki fiyat oluşumuna ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdiğini belirten Bekin, fiyat belirleme mekanizmasının gözden geçirilmesi gerektiğini ifade etti.
Bekin, Vergi Denetim Kurulu müfettişlerinin 41 riskli mükellef üzerinde yaptığı incelemelerde, üreticilerin satış fiyatları ile şirketlerin kayıtlarındaki alış maliyetleri arasında ciddi farklılıklar tespit edildiğini belirtti.
Mandalina ve limon örneklerini gündeme taşıdı
Soru önergesinde denetimlerde ortaya çıktığı belirtilen bazı örneklere de yer veren Bekin, tarlada kilogramı 6-8 TL seviyesinde olan mandalinanın bazı kayıtlarda 28 TL maliyet üzerinden gösterildiğini, daha sonra ise kilogram başına ortalama 31,82 TL fiyatla satıldığının tespit edildiğini aktardı.
Bekin, limon ticaretine ilişkin tespitleri de gündeme getirerek, üreticinin 35 TL’ye sattığı limonun bazı belgelerde 70-78 TL aralığında gösterildiğini ve yılda 200 ton limon üreten bir üretici adına 633 ton ürün belgelendirildiğinin belirlendiğini ifade etti.
Bazı kişilerin ise adlarına milyonlarca liralık müstahsil makbuzu düzenlenmesine rağmen ilgili firmalara hiç ürün satmadıklarını beyan ettiklerini belirten Bekin, zirai faaliyeti bulunmayan kişiler, şirket çalışanları ve tarlalarında yetiştirmedikleri ürünler için belge düzenlenen üreticilerin de tespit edildiğini kaydetti.
“Vefat eden kişiler adına da belge düzenlendi”
Bekin, denetimlerde hayatını kaybetmiş kişiler adına da belge düzenlendiğine ilişkin tespitlerin bulunduğunu belirterek, 49 kişi adına 87 müstahsil makbuzu düzenlendiğini ve 2,5 milyon TL’den fazla hayali maliyet oluşturulduğunun tespit edildiğini aktardı.
Üreticilerin tarımsal üretimde yapısal ve ekonomik sorunlarla mücadele ettiğini ifade eden Bekin, vatandaşların alım gücündeki kayba da dikkat çekti.
Ürünün tarladan markete ulaşıncaya kadar kayıt dışı ve usulsüz maliyetlerle fiyatının artırılmasının kabul edilemeyeceğini belirten Bekin, hükümet tarafından tarladan sofraya kadar uzanan zincirin etkin şekilde yönetilmesi gerektiğini savundu.
Bekin ayrıca kamuoyunda “Hal Yasası” olarak bilinen düzenlemeler başta olmak üzere gerekli yasal düzenlemelerin Meclis gündemine alınması çağrısında bulundu.
Ticaret Bakanı Bolat’a 6 soru
Doğan Bekin, Ticaret Bakanı Ömer Bolat’ın yanıtlaması istemiyle şu soruları yöneltti:
-
Sebze ve meyve ticaretinin yapıldığı haller, toptancı işletmeleri ve diğer toptan satış noktalarında hangi denetimler yapılmaktadır?
-
Son beş yıl içerisinde uygun belge düzenlemeyen veya hileli yollara başvuran kaç sebze ve meyve ticareti yapan şirket, denetimler sonucunda tespit edilmiştir?
-
Üretici ve tüketici fiyatlarının kontrolüne yönelik bir mekanizma bulunmakta mıdır? Üretici ve tüketici fiyatları arasındaki fark düzenli olarak kontrol edilmekte midir?
-
Son beş yıl içerisinde usulsüz sebze ve meyve ticareti yaptığı tespit edilen şirketler hakkında hangi yasal işlemler yapılmıştır?
-
Usulsüz sebze ve meyve ticareti sonucunda oluşan kamu zararının karşılanması amacıyla hangi adımlar atılmıştır? Sorumlular hakkında hangi işlemler tesis edilmiştir?
-
Usulsüz sebze ve meyve ticaretinin önüne geçilmesi ve üreticiden tüketiciye ulaşana kadar oluşan fiyat farkının azaltılması veya ortadan kaldırılması amacıyla gerekli yasal düzenlemelerin yapılmasına yönelik Bakanlığınızın bir çalışması bulunmakta mıdır? Varsa bu çalışma hangi aşamadadır?
Bekin, önergesinin sonunda söz konusu soruların Anayasa’nın 98’inci ve TBMM İçtüzüğü’nün 96’ncı maddeleri gereğince Ticaret Bakanı Ömer Bolat tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını talep etti.
